Sveci u planini: vitraži za Hram Svetog Save na Goliji

Visoko na Goliji, u kršu iznad Nikšića, gde sivi krečnjak probija kroz zelene pašnjake, a vetar dolazi pravo sa planina, stoji kameni hram sa tamnim kubetom. Posvećen je Svetom Savi, a 2007. godine ispunili smo njegove prozore svecima.

Hram na planini

Hram je zadužbina Miodraga Davidovića, privrednika iz Nikšića i ktitora manastira Svetog Save na Goliji, koji je podigao i pomogao mnoge crkve i manastire u Crnoj Gori i šire. Za svoj hram naručio je nove figuralne i geometrijske vitražne prozore u tradicionalnoj olovnoj tehnici, ukupno 23 m² stakla.

Otac i sin

U središtu programa stoje 2 sveca koji pripadaju jedan drugom: Sveti Sava i njegov otac, Sveti Simeon.

Sava je bio najmlađi sin velikog srpskog župana Stefana Nemanje, a 1219. godine postao je prvi arhiepiskop autokefalne Srpske crkve. Njegov otac, vladar Srbije, kasnije se zamonašio pod imenom Simeon, a Crkva oca i sina zajedno poštuje kao svece.

Na našem vitražu Sveti Sava stoji kao arhiepiskop, sa Jevanđeljem u ruci, u odeždi koja je svetla mozaička igra krstova u zlatnoj, tirkiznoj i crvenoj boji. Sveti Simeon, kao monah u plaštu crvene i zlatne boje, drži razvijen svitak sa rečima psalma: „Priđite, čeda, poslušajte mene, strahu Gospodnjem naučiću vas.“

Sveti Sava Sveti Simeon

Hristos i ostroški svetac

Hristos stoji u crvenoj haljini i tirkiznom ogrtaču, sa Jevanđeljem u jednoj ruci, dok drugom blagosilja, između slova IC XC.

Pored Njega stoji svetac koga zna svaka crnogorska kuća: Sveti Vasilije Ostroški. Njegov manastir, osnovan u 17. veku, ugrađen je u liticu između Nikšića i Danilovgrada, visoko iznad Bjelopavlićke ravnice. Na vitražu drži otvorenu knjigu sa Hristovim rečima „Ja sam pastir dobri“ (Jovan 10:11).

Hristos Sveti Vasilije Ostroški

Anđeli i geometrija

Oko svetaca, geometrijski vitraži nose svetlost bez slika: crveni i beli krstovi, providno teksturisano staklo i olovne linije koje uokviruju figure kao bordure ikone. Sa okruglog prozora gleda krilati serafim, čija se tirkizna i zlatna krila ukrštaju preko crvenog krsta.

U ateljeu

Svaka figura nacrtana je u prirodnoj veličini i sklopljena komad po komad u našem ateljeu u Somboru, u Srbiji. Lica, ruke i nabori odežde naslikani su na staklu i pečeni u peći, a zatim je svaki komad uklopljen u olovo, kao slagalica koja se sklapa samo na jedan način. Ovde Mila Apperlo slaže isečeno staklo Svetog Simeona na crtež u prirodnoj veličini, sa svitkom psalma već na svom mestu, komad po komad, svaki sa svojim brojem.

Mila Apperlo sa Svetim Simeonom Anđeo na stolu

Pogledajte još naše sakralne umetnosti i vitražnih radova.

Hram: Hram Svetog Save, Golija, Nikšić, Crna Gora
Investitor: Miodrag Davidović
Rad: figuralni i geometrijski vitraži u olovnoj tehnici, 23 m²
Izrada: Atelje Stanišić, Sombor, Republika Srbija
Godina: 2007.